Aandachtspunten als je gasloos wilt worden met een warmtepomp

Aandachtspunten als je gasloos wilt worden met een warmtepomp

Op de inspiratiewebsite van de TNO, de TNO Time, werd op 2 mei onderstaand artikel gepubliceerd ‘Warmtepomp essentieel voor toekomst zonder aardgas?’ Een helder stuk waaruit blijkt dat een warmtepomp niet hét wondermiddel is, maar deel uitmaakt van een integrale oplossing. Denk aan isolatie, douche-wtw’s, zonnepanelen en zonneboilers.

Bovendien is het wijs om je niet direct te richten op het type warmtepomp, maar breng eerst jouw situatie in kaart en kijk dan wat nodig is. Het advies is daarom ook om een gecertificeerde adviseurs in te schakelen waarmee je o.a. in kaart brengt:

  • Hoeveel energie verbruikt ons huishouden
  • Welk deel gaat op aan stroomvoorziening
  • Hoeveel gaat op aan warm water en hoeveel aan verwarming
  • Is dit gebruik te verlagen met behoud van comfort en gemak
  • Hoe gaat is het pand geïsoleerd en wat zijn de mogelijkheden <– warmteverliesberekening
  • Zijn de radiatoren geschikt of heb je lage temperatuur verwarming nodig

Pas zodra je hier een een goed beeld van hebt, kun je kijken welke duurzame oplossingen passen binnen dit plaatje. Het kan zijn dat de warmtepomp niet eens de meest geschikt oplossing is, maar dan een houtpellet gestookte cv-ketel beter binnen het geheel past. Lees hieronder het volledige artikel.

 

Warmtepomp essentieel voor toekomst zonder aardgas?

Na het besluit over het stoppen met gas uit Groningen is de discussie over nut en noodzaak van warmtepompen in alle hevigheid losgebarsten. Uiteindelijk gaan we in Nederland van het aardgas af en er zijn pleidooien om versneld afscheid te nemen van de cv-ketel. Maar wat is realistisch? Eén ding is zeker: de warmtepomp is een deel van de oplossing, maar opzichzelfstaand geen wondermiddel voor elke huiseigenaar.

“Voorwaarde voor een rendabele warmtepomp is onder meer dat je huis goed geïsoleerd is, je het gebruik van warmte verlaagt, zelf energie opwekt met PV-zonnepanelen of zonnecollectoren, en eventueel ook energie opslaat. Die factoren zijn bepalend”, vertelt Huub Keizers, programmamanager Energie in de Gebouwde omgeving van TNO. “Daarnaast moet de warmtepomp goed zijn ingeregeld. Het gaat steeds om een integrale oplossing. Of je nu eigenaar bent van een woning, appartementencomplexen beheert zoals een woningcorporatie of een gemeente die het op wijkniveau benadert. Welke warmtepomp daarbij geschikt is, hangt sterk af van je persoonlijke situatie.”

Vlakglas vlakplaat zonnecollectoren

Van cv-ketel naar warmtepomp

Simpelweg de cv-ketel vervangen door een warmtepomp zonder oog te hebben voor isolatie, is volgens Keizers ondoordacht. Aanschaf lijkt een goede bijdrage aan de milieu- en klimaatdoelstellingen, maar kan in de praktijk een fors hoger elektrisch verbruik en dus hogere energierekening betekenen. Het verdient daarom aanbeveling alle aspecten, al dan niet met een adviseur, op een rij te zetten. Dat moet antwoord geven op vragen als: hoeveel energie gebruikt ons huishouden, hoeveel gaat op aan warm water en hoeveel aan verwarming, is het gebruik te verlagen met behoud van comfort en gemak, is de woning en zijn de radiatoren ervoor geschikt? Naast isolatie is een douche-wtw ook een onmisbare schakel voor een optimaal comfort. Deze warmtewisselaar zorgt er namelijk voor dat je minder heet uit de tapwater boiler nodig hebt. Door een douchepijp-wtw of douchegoot-wtw toe te passen kun je daardoor langer douchen met een x-liter boiler.

“Je huis goed isoleren is altijd de eerste stap”

Warmtepomp op dak

Warmtepomp buitenunit

Type warmtepomp kiezen

Vervolgens is het raadzaam om af te wegen welk type warmtepomp in aanmerking komt: de bodem– dan wel luchtwarmtepomp die beide volledig elektrisch werken of een hybride die het huis samen met de cv-ketel verwarmt. En welk vermogen is dan nodig?

Als vuistregel kun je daarvoor aangehouden: een bodemwarmtepomp heeft voor ruimteverwarming en warmtapwater een COP van ongeveer 4 (Coëfficiënt Of Performance; 1 kWh elektrisch levert 4 kWh thermische energie), terwijl de COP van een luchtwarmtepomp jaargemiddeld typisch op 3 uitkomt. Dit is sterk temperatuurafhankelijk.

Plug & play

De huidige generatie warmtepompen pakt in sommige situaties niet goed uit voor het milieu of de portemonnee. Daarom werkt TNO met industriële partners aan het optimaliseren ervan. De industrie ontwikkelt nieuwe concepten en in het lab bij TNO worden de verbeterde pompen getest. Ze moeten compacter, stiller, beter presteren en ‘plug & play’ worden. “Dat is onze rol als TNO: het bedrijfsleven helpen innoveren om in dit geval de ambitie om klimaatneutraal te worden, versneld te bereiken”, zegt Keizers.

Nieuwe generatie warmtepompen

“Tegelijkertijd werken we aan de nieuwe generatie warmtepompen”, vervolgt Keizers. “Onze collega’s van ECN part of TNO ontwikkelen bijvoorbeeld nieuwe types, zoals de thermo-akoestische en de magneto-calorische warmtepomp die zonder vluchtige koelvloeistoffen werken. Dit zijn veelbelovende technologieën waarmee ons land wereldwijd vooroploopt. Net als we dat ooit met de cv-ketel deden.”

Integrale oplossing

Zo werkt TNO aan innovatieve oplossingen voor de korte en lange termijn. Want hoewel het niet realistisch lijkt om voor alle woningen over een paar jaar al afscheid te kunnen nemen van de cv-ketel, is de warmtepomp een belangrijk element in de integrale oplossing die TNO bepleit voor woning, appartementenblok of wijk. Die bestaat uit het in kaart brengen en reduceren van de warmtevraag (isolatie, warmteterugwinning) en vervolgens het kiezen voor de vervanger van de cv-ketel. Dat zal meestal een bepaald type warmtepomp zijn of de koppeling naar een (lokaal) warmtenet.

Pelletketels woningbouw

Pelletketel als alternatief voor warmtepomp

“Welke en of de warmtepomp geschikt is, hangt sterk af van de situatie”

Cv-ketel blijven gebruiken

Hoe brengt Huub Keizers in de praktijk, wat hij predikt over het realiseren van een energieneutrale, of liever, energiepositieve gebouwde omgeving? Hij krijgt persoonlijk veel vragen over de warmtepomp. Steevast legt hij dan uit dat er geen standaard ideale oplossing is, maar je zelf moet bepalen welke voor jou geschikt is. In een aantal gevallen kun je zelfs beter je cv-ketel nog even blijven gebruiken. Maar misschien heeft je gemeente plannen jouw wijk over een paar jaar van het gas te halen. Verdiep je in de politieke plannen, in de techniek, kosten en opbrengsten.

Technea: “Soms wordt er gekozen voor hybride warmtepompen (warmtepomp icm gasketel) omdat de installatie in de winter niet voldoende warmte kan leveren. Heb je een woning die eigenlijk niet voldoet aan de eisen voor een volledige warmtepomp en wil je echt van het gas af? Overweeg dan een pelletketel. Deze duurzame installatie vraagt niet om extreem goede isolatie en lage temperatuur verwarming terwijl je wel een 100% CO2-neutrale oplossing hebt.”

Over een paar jaar energiepositief

“Zelf ben ik ook bezig onze woning energieneutraal te maken”, vertelt Keizers. “Eerst isoleren. Ik heb geen ruimte voor een zonneboiler, maar het dak ligt straks vol met zonnepanelen. Daarnaast schaf ik een lucht-waterwarmtepomp aan. Toch kom ik met de opbrengst van ons dak waarschijnlijk niet verder dan het afdekken van de elektra en de helft van onze warmtevraag. Ik ga de rest dus groen bijkopen en dan ben ik binnenkort van het aardgas af. Met nieuwe ontwikkelingen, zoals efficiëntere zonnepanelen of een nokboiler, ben ik over een paar jaar vrijwel zeker energiepositief.”

 

bron: https: time.tno.nl

Digitale nieuwsbrief ontvangen?

  • Dit veld is bedoeld voor validatiedoeleinden en moet niet worden gewijzigd.
Bekijk hier de laatste nieuwsbrief